Depresja ciążowa - jak leczyć depresję przedporodową

20 czerwiec 2023
5 min czytania
Depresja w ciąży, niegdyś bagatelizowana jako normalny element ciążowej huśtawki emocjonalnej, jest obecnie coraz bardziej uznawana za poważny problem zdrowia psychicznego, wymagający świadomości, zrozumienia i efektywnego leczenia.
Depresja ciążowa - jak leczyć depresję przedporodową
Spis treści

Depresja w ciąży jest poważnym problemem zdrowotnym, który może mieć negatywne skutki dla zdrowia zarówno matki, jak i dziecka. Dlatego istotne jest zrozumienie, jak rozpoznawać objawy depresji w ciąży i jakie są dostępne opcje leczenia. Pamiętaj, że nie jesteś sama. Nie wahaj się szukać wsparcia, jeśli tego potrzebujesz!

Depresja przedporodowa - czym jest?

Depresja przedporodowa to stan psychiczny, który może wystąpić u kobiet w każdym momencie ciąży. Ten stan jest definiowany jako znaczące i długotrwałe odczucie smutku, które przekracza typowe „ciążowe wahania nastroju”. W rzeczywistości, depresja przedporodowa jest poważną chorobą, które może mieć istotny wpływ na zdrowie psychiczne przyszłej matki.

Okazuje się, że depresja dotyka około 10% przyszłych mam, jednak tylko co piąta z nich otrzymuje odpowiednie wsparcie i leczenie. Najtrudniejsze momenty najczęściej przychodzą w drugim i trzecim trymestrze ciąży, a u ponad połowy kobiet, objawy depresji nie znikają od razu po porodzie. Nieleczona lub źle leczona depresja w ciąży może prowadzić do poważnych problemów, takich jak niedożywianie, zaniedbanie regularnych wizyt lekarskich, sięganie po substancje psychoaktywne czy nawet myśli samobójcze. Ponadto, depresja może zwiększyć ryzyko poronienia, stanu przedrzucawkowego, przedwczesnego porodu, niskiej masy urodzeniowej noworodka, a nawet jego śmierci.

Depresja w ciąży - objawy

Depresja w ciąży może objawiać się na wiele sposobów, a objawy mogą różnić się między różnymi kobietami.  Najczęstsze objawy depresji przedporodowej to:

  • przewlekłe uczucie smutku lub pustki
  • znaczna zmiana apetytu lub masy ciała
  • potrzeba izolowania się i unikanie kontaktów towarzyskich
  • trudności ze snem, w tym bezsenność lub nadmierna senność
  • utrata zainteresowań lub radości z aktywności, które kiedyś przynosiły przyjemność
  • wyraźne poczucie winy, bezradności
  • trudności z koncentracją, podejmowaniem decyzji
  • nawracające myśli o śmierci, samookaleczeniu, lub samobójstwie

Objawy depresji mogą objawiać się również na płaszczyźnie fizycznej. Kobieta w ciąży zmagająca się z tym stanem może doświadczać nieustających dolegliwości takich jak bóle głowy, brzucha, pleców czy piersi, których źródło nie jest związane z innymi dolegliwościami.

Jednym z najbardziej alarmujących symptomów depresji są myśli samobójcze. Kobieta cierpiąca na depresję może mieć bardzo pesymistyczne spojrzenie na przyszłość, a nawet otwarcie wyrażać brak chęci do życia. Takie sytuacje są skrajnie poważne i nie mogą być lekceważone, ponieważ mogą prowadzić do rzeczywistych prób samobójczych.

Przyczyny depresji przedporodowej


Depresja w ciąży jest zjawiskiem, które, jak wykazują badania, dotyka aż 10% kobiet oczekujących na narodziny swojego dziecka. Przez dziewięć miesięcy ciąży kobieta doświadcza gwałtownych zmian hormonalnych. Te fluktuacje mogą wpływać na chemię mózgu, co z kolei może prowadzić do stanów depresyjnych.

Jednak hormonalne wahania nie są jedynym czynnikiem wpływającym na rozwój depresji podczas ciąży. W rzeczywistości, depresja to choroba wieloczynnikowa, co oznacza, że wiele elementów - często działających jednocześnie - może przyczynić się do jej powstania. Wśród tych czynników warto wymienić stresujące sytuacje życiowe. Zmiana życiowa, jaką niesie za sobą ciąża i perspektywa macierzyństwa, może budzić szereg obaw i lęków. Niepewność związana z przyszłymi obowiązkami, zdrowiem dziecka, a nawet zmianą dynamiki w relacjach z partnerem, mogą generować znaczny stres. Utrata pracy, rozwód czy śmierć bliskiej osoby, mogą jeszcze bardziej zaostrzyć ten stan.

Wydaje się, że przeszłość psychiczna kobiety ma duże znaczenie dla jej zdrowia psychicznego podczas ciąży. Kobiety, które wcześniej doświadczyły zaburzeń nastroju, są bardziej narażone na wystąpienie depresji podczas ciąży.

Nie możemy też zapominać o uwarunkowaniach genetycznych, które mogą mieć wpływ na rozwój depresji podczas ciąży. Choć mechanizm ten jest jeszcze nie do końca zrozumiały, coraz więcej badań wskazuje na znaczący wpływ genetyki na podatność na depresję.

Depresja w ciąży - wpływ na dziecko

Depresja w ciąży prowadzi do wzrostu stężenia kortyzolu - hormonu stresu, w organizmie matki, co bezpośrednio wpływa na rozwijający się płód. Kortyzol przyczynia się do zaburzeń w rozwoju centralnego układu nerwowego dziecka i wpływa na formowanie się jego osobowości. Wiele kobiet cierpiących na depresję w ciąży zapomina o trosce o własne zdrowie, co może prowadzić do niewłaściwego odżywiania czy sięgania po substancje psychoaktywne. Te negatywne zachowania również mogą przyczynić się do zaburzeń rozwoju płodu.

Depresja doświadczana przez kobietę w ciąży ma wpływ na rozwijające się dziecko i może zwiększać ryzyko poronienia, przedwczesnego porodu czy znaczących problemów rozwojowych. Nie rzadko obserwuje się zaburzenia w budowaniu relacji pomiędzy matką a dzieckiem. Co więcej, zwiększa się ryzyko, że dziecko w przyszłości będzie zmagać się z depresją.

Leczenie depresji przedporodowej

Podejście do leczenia depresji w ciąży jest złożonym tematem, a główne opcje obejmują psychoterapię i farmakoterapię. Psychoterapia jest często pierwszą linią leczenia dla łagodnej do umiarkowanej depresji, a czasem jest zalecana nawet w przypadku ciężkich postaci depresji.

Natomiast stosowanie leków przeciwdepresyjnych jest tematem debaty wśród specjalistów. Niektóre instytucje naukowe i medyczne sugerują zastosowanie leków przeciwdepresyjnych, ale tylko w sytuacjach, kiedy choroba osiąga zaawansowane stadium. Inne zalecają neutralne podejście, nie popierając, ale też nie odrzucając tego rozwiązania. Niektóre towarzystwa medyczne wyraźnie sprzeciwiają się takim metodom z powodu potencjalnego ryzyka dla rozwoju dziecka.

W kontekście tych różnic zdań, wszyscy zgadzają się co do jednego: decyzja o rozpoczęciu farmakoterapii musi być poprzedzona dokładnym, profesjonalnym ocenieniem ryzyka i potencjalnych korzyści. Niezwykle istotne jest, aby pacjentka była odpowiednio poinformowana o wszystkich możliwościach, aby wraz z lekarzem mogła podjąć świadomą decyzję.

Psychoterapia a depresja w ciąży

Psychoterapia odgrywa kluczową rolę w leczeniu depresji w ciąży. Poprzez prowadzenie rozmów z wykwalifikowanym specjalistą, kobieta ma szansę zgłębić swoją sytuację emocjonalną, identyfikować aspekty życia, które mogą przyczyniać się do jej zmagania z depresją, a także naukę skutecznych i zdrowych sposobów radzenia sobie z tym stanem.

Istnieją różne rodzaje psychoterapii, które mogą być skuteczne w leczeniu depresji w ciąży. Terapia poznawczo-behawioralna (CBT) skupia się na identyfikacji i zmianie negatywnych schematów myślenia i zachowań, które mogą podtrzymywać depresję. Z kolei terapia interpersonalna (IPT) skupia się na poprawie jakości relacji z innymi ludźmi, co może również przyczynić się do złagodzenia objawów depresji.

Ważne jest jednak, aby pamiętać, że efektywność psychoterapii może różnić się w zależności od indywidualnej sytuacji kobiety. Niektóre kobiety mogą potrzebować połączenia psychoterapii z farmakoterapią (leczeniem farmakologicznym), szczególnie w przypadku ciężkiej depresji. W każdym przypadku, decyzja o leczeniu powinna być podjęta po konsultacji z wykwalifikowanym profesjonalistą zdrowia psychicznego.

Wellbee - Redakcja Wellbee
Wellbee - Redakcja Wellbee
Redakcja Wellbee
Wellbee.pl to platforma psychoterapii i rozwoju osobistego. Znajdziesz tu wykwalifikowanych specjalistów zdrowia psychicznego oraz materiały psychoedukacyjne. Twoje zdrowie zaczyna się w głowie!

Potrzebujesz terapii lub konsultacji?

+48 22 307 32 24Czynne od poniedziałku do piątku 8-21
Weekendy od 10 do 14

Jesteś w kryzysie, a sytuacja, w której się znajdujesz, zagraża Twojemu życiu lub zdrowiu?

112Zadzwoń pod numer alarmowy
116 111Telefon zaufania dla dzieci i młodzieży
Wellbee Sp. z o.o.
ul. Chmielna 2/31
00-020 Warszawa
Znajdziesz nas na: